13 دلیل اصلی ریزش موی سر

نخستین گام برای درمان هر بیماری، تشخیص درست و به‌موقع آن است. این موضوع برای ریزش مو نیز صادق است و تا وقتی که بیمار علت یا علل اصلی ریزش موی خود را نداند، هر نوع درمانی چه گیاهی و چه شیمیایی فاقد تأثیر بوده و حتی گاهی می‌تواند دارای اثر منفی هم باشد. در ادامه به بررسی 13 علت عمده ریزش مو می‌پردازیم که می‌تواند شما را در شناخت و درمان بهتر این مشکل یاری رساند.

دلایل عمده ریزش مو

  1. سابقه خانوادگی (وراثت)

برخلاف باور عامه که تصور می‌کنند طاس شدن از خانواده مادر به ارث می‌رسد، محققان اعلام کرده‌اند که ریزش مو به ژن‌های هر دو والد بستگی دارد. اگر شما والدین یا اجداد کم مو و طاس داشته‌اید، احتمال ریزش موی وراثتی در شما زیاد است.

تستوسترون یک هورمون مردانه است که فرمی از آن، چرخه طبیعی رشد مو را تغییر داده و سبب کوتاه‌ و نازک شدن و در نهایت، توقف کامل رشد مو در قسمت‌های معینی از پوست سر می‌شود. در ریزش ارثی، خط رویش موی مردان در یک الگوی M‌مانند شروع به عقب رفتن می‌کند.

الگوی ریزش مو در زنان که آندروژنیک آلوپسیا نام دارد، نسخه زنانه الگوی ریزش مو در مردان است. با این تفاوت که زنان برخلاف مردان دچار عقب رفتگی خط رویش مو نمی‌شوند و در عوض فرق سرشان بازتر و موهایشان به‌وضوح نازک‌تر می‌شود.

  1. تغییرات هورمونی

پس از عوامل ارثی، عدم تعادل هورمونی در بدن فرد نقش زیادی در ریزش مو دارد.

افزایش هورمون تستوسترون و دی هیدروتستوسترون که مقدار آن در بدن آقایان بالاتر از خانم‌ها است، با افزایش ریزش مو در ارتباط است.

سطح هورمون آندروژن در زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) بالاتر از حالت عادی است که این موضوع سبب رشد مو در صورت و بدن می‌شود، در حالی که موهای روی سر نازک‌تر می‌شوند.

غده هیپوفیز در ترمیم سلولی نقش مهمی دارد و کیفیت مو و پوست را می‌تواند تغییر بدهد و آن‌ را زبر و خشن و شکننده نماید. بنابراین هر فعالیت اضافی غده هیپوفیز ممکن است باعث ریزش مو گردد.

تیروئید، غده پروانه شکل درون گردن، هورمون‌هایی را ترشح می‌کند که برای سوخت و ساز بدن و رشد و نمو ضروری هستند و هنگامی که هورمون کافی تولید نکند، باعث ریزش مو می‌شود.

  1. بارداری

در طی بارداری، سطح هورمون‌های جنسی استروژن و پروژسترون در بدن مادر بالا می‌رود. پس از زایمان، سطح این هورمون‌ها به‌طور چشمگیری کاهش پیدا می‌کند. این تغییر باعث می‌شود تا فولیکول‌های مو که سازنده‌ تارهای مو هستند، وارد مرحله‌ استراحت (توقف رشد) شوند و پس از ریزش هر تار مو، مویی برای جایگزینی آن وجود ندارد. این مشکل به‌تدریج تا 2 سال پس از زایمان کاملاً از بین می‌رود.

  1. کمبود عناصر غذایی

کمبود ویتامین‌های گروه B به‌ویژه ویتامین B6، B5 و B3، بیوتین، اسید فولیک و املاحی مانند گوگرد، آهن، منیزیم و روی باعث ریزش مو می‌شود. علاوه بر این، اگر روزانه پروتئین کافی دریافت نکنید، ممکن است بدن با متوقف کردن رشد مو‌ها، کمبود پروتئین را جبران نماید.

  1. مصرف مکمل‌ها

برخی از ورزشکاران مکمل‌های دارویی حاوی هورمون‌های مردانه از جمله تستوسترون را برای افزایش حجم ماهیچه‌های خود استفاده می‌کنند که باعث ریزش مو می‌گردد. مصرف بیش از حد داروهای حاوی ویتامین A نیز می‌تواند محرک ریزش مو باشد.

  1. پرتو درمانی و شیمی درمانی

مکانیسم اثر دارو‌های شیمی درمانی به این شکل است که به تمام سلول‌هایی که رشد سریعی دارند، حمله می‌کنند. به همین دلیل علاوه بر حمله به سلول‌های سرطانی به سلول‌های ریشه مو که رشد بالایی دارند نیز آسیب وارد می‌کنند.

پرتودرمانی نیز موجب ریزش مو در قسمتی از بدن می‌شود که تحت تأثیر پرتو قرار گرفته است.

  1. استرس و فشار عصبی

استرس، غم و غصه زیاد و فشارهای روحی می‌توانند در مدت زمان کوتاهی به ریزش شدید و یا سفید شدن مو‌ها منجر شوند.

رشته‌های عصبی تحت تأثیر شوک‌های ناگهانی، ضربه‌های چکش مانندی را به ریشه مو وارد می‌کنند و این موضوع باعث می‌شود که ریشه توان نگهداری مو را از دست بدهد و موها ریزش کنند.

از سوی دیگر اضطراب و بیماری‌های عصبی مانند تریکوتیلومانیا که در میان دختران جوان شایع‌تر است، سبب می‌شوند که فرد به‌طور ناخواسته اقدام به کندن موهای خود ‌کند.

  1. مدل دادن مو

کشیدن و بستن محکم موها باعث ریزش مو می‌شود که در ابتدا ممکن است زیاد نباشد ولی اگر به‌طور مداوم این کار را انجام دهید ممکن است، سبب ریزش دائمی و برگشت ناپذیر شود.

اگر به‌طور مکرر و چند بار در ماه از اتوی مو و سایر وسایل حرارتی استفاده شود، سبب آسیب به موها و موخوره خواهد شد و اگر حرارت به ریشه موها برخورد کند، می‌تواند باعث ریزش موها در زنان شود.

  1. افزایش سن

اغلب افراد در سن 50 تا 60 سالگی دچار کاهش حجم مو و ریزش مو می‌شوند. این ریزش به‌دلیل کاهش جذب ویتامین‌های گروه B در افراد سالخورده و کاهش ساخت کلاژن در بدن می‌باشد که طبیعی است.

  1. کاهش قابل توجه وزن

اگر با رژیم غذایی سخت وزن زیادی را از دست بدهید، طی چند ماه ریزش موی زیادی پیدا خواهید کرد. چرا‌که فولیکول‌های مو را از مواد غذایی مورد نیاز خود محروم کرده و پیاز مو کوچک و سست می‌گردد.

  1. بیماری‌های خاص

بیماری‌های زیادی وجود دارند که ریزش مو یکی از عوارض جانبی آن‌ها محسوب می‌شود. برای مثال دیابت کنترل نشده می‌تواند با افزایش سطح قند خون موجب آسیب بافت‌ها، اندام‌ها و عروق خونی در بدن شود. آسیب به عروق خونی به‌نوبه خود جریان خون به پوست سر و موها را محدود می‌کند و برخی از سلول‌های ریشه مو از اکسیژن و مواد مغذی کافی محروم شده و ریزش می‌کنند.

بیماری لوپوس که بیشتر با ضایعات پوستی قرمز رنگ پروانه‌ای شکل روی بینی و گونه‌ها شناخته می‌شود، یک بیماری خودایمنی است که در آن سیستم ایمنی اشتباهاً به سلول‌های بدن از جمله ریشه مو حمله کرده و به آن‌ها آسیب وارد می‌کند.

  1. بیماری‌های انگلی

قارچ کرم حلقوی، پوست سر را تحت تأثیر قرار داده و منجر به ریزش مو به‌شکل تکه‌های گرد همراه با خارش و قرمزی می‌شود.

دمودکس نیز یک کرم میکروسکوپی است که تمامی بزرگسالان این انگل را در پوست خود دارند، اما زمانی که جمعیت این مایت در پوست بیشتر از حد نرمال شود، مشکلات متعدد پوست و مو نیز شروع می‌شوند.

در طبیب لند بخوانید  علل ریزش مو

  1. مصرف برخی دارو‌ها

داروهای شیمی درمانی، کلشی سین، مشتقات طلا، بیسموت، تالیوم، بوریک اسید، رقیق کننده خون، کاهنده فشار خون، هورمونی، ضد صرع، ضد آرتریت، ضد بارداری، کاهنده چربی خون، اینترفرون‌ها، آمفتامین‌ها، مسکن غیراستروئیدی، ضد اضطراب و ضد افسردگی می‌توانند سبب ریزش مو شوند.

مؤثر‌ترین روش‌های درمان‌ ریزش مو

در پوست سر یک انسان معمولی حدود ۱۰۰ هزار تار مو وجود دارد. هر فولیکول مو یک تار مو تولید می‌کند که رشد آن در ماه حدود ۱۲ میلی‌متر است و این تار مو می‌تواند ۲ تا ۶ سال عمر ‌کند. از دست دادن ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو به‌صورت روزانه، طبیعی است ولی بیشتر از این مقدار، مشکل ریزش مو را در فرد نشان می‌دهد. در مقاله دیگری در همین سایت به علل مختلف ریزش مو پرداختیم، حال می‌خواهیم در اینجا به درمان‌های مؤثر ریزش مو بپردازیم.

درمان ریزش موی ارثی:

متأسفانه اکثر بیماری‌هایی که منشأ ژنتیکی دارند، درمان قطعی ندارند و ریزش موی ارثی نیز از این قاعده مستثنی نیست و دارو‌های مختلف تنها می‌توانند شدت آن را کاهش یا آن را تا حدی به تعویق بیندازند.

از مهم‌ترین دارو‌هایی که در ریزش موی ارثی تجویز می‌شوند، می‌توان به ماینوکسیدیل و فیناستراید اشاره کرد.  تأثیر این دارو‌ها بر اشخاص مختلف، غیر قابل پیش بینی و متفاوت است. لازم به ذکر است که فیناستراید معمولاً برای زنانی که در سن باروری هستند، تجویز نمی‌شود.

از آنجایی که ممکن است این دارو‌ها تأثیری بر ریزش موی ارثی نداشته باشند، درمان‌های جراحی جایگزین آن‌ها شده‌اند. درمان‌های جراحی عبارتند از:

  • کاهش پوست سر :با جراحی یک نوار پوستی سر به‌منظور کاهش اندازه یک نقطه طاس برداشته می‌شود.
  • فلپ مو :نوار پوستی با رشد موی مناسب از یک قسمت کم اهمیت‌تر به یک قسمت مهم‌تر منتقل می‌شود.
  • کاشت مو: در این روش قسمت‌های بسیار کوچکی از پوست که دارای یک تا 15 تار مو هستند، از پشت یا کنار سر به یک منطقه دیگر منتقل می‌شوند.

درمان ریزش موی ناشی از تغذیه نامناسب

از مواد خوراکی غنی از پروتئین، اسید چرب امگا ۳، روی، آهن، گروه ویتامین‌های B، ویتامین A،  ویتامین C، منیزیم و سلنیوم استفاده کنید.

از مفید‌ترین مواد غذایی تقویت کننده مو می‌توان به روغن ماهی اشاره کرد که به‌دلیل غنی بودن از اسیدهای چرب امگا ٣ موها را پرپشت می‌کند. گیاه جنسینگ نیز به‌خاطر خاصیت جوان‌سازی و انرژی‌زایی خود رشد موها را چند برابر می‌کند. اسفناج غنی از آهن بوده و به‌دلیل دارا بودن سبوم سبب نرم شدن مو‌ها می‌شود. همچنین ویتامین C موجود در فلفل دلمه‌ای، توت فرنگی و مرکبات از شکنندگی مو جلوگیری می‌کند.

شما می‌توانید برای جبران کمبود عناصر غذایی در رژیم خود، تحت نظر پزشک از قرص‌های مکمل استفاده نمایید.

جلوگیری از ریزش مو ناشی از استرس

استرس تارهای مو را نازک و فعالیت فولیکول‌های مو را برای ساخت تارهای موی جدید دچار اختلال می‌کند، پس مدیریت استرس در جلوگیری از ریزش مو نقش مهمی دارد. برای کاهش استرس‌ خود بایستی برای زندگی خود برنامه‌ریزی کنید و از محیط‌ های پرتنش دوری کنید. همچنین می‌توانید از مدیتیشن یا مراقبه، ماساژ، تمرین تنفس و مشاوره با روانشناس یا روانپزشک بهره ببرید.

درمان ریزش مو با ماساژ پوست

ماساژ پوست سر با افزایش جریان خون در پوست سر می‌تواند به رشد مو‌ها کمک کند. همچنین ماساژ روزانه پوست سر می‌تواند به کاهش استرس که خود عامل ریزش مو محسوب می‌شود، کمک نماید.

اگر ماساژ همراه با روغن یا مواد مغذی دیگری باشد، اثربخشی آن بیشتر خواهد شد. آلوئه ورا از مواد طبیعی مفید برای درمان ریزش مو می‌باشد که شرایط پوست سر را برای رشد مو مساعد می‌کند و شوره سر را از بین می‌برد و سبب نرم شدن مو‌ها می‌گردد.

پوست سر خاصیتی دارد که روغن را به میزان زیادی جذب خود می‌کند. بنابراین ماساژ با روغن نارگیل و روغن زیتون که از مواد غذایی مورد نیاز مو غنی هستند، می‌تواند مؤثر باشد. شما می‌توانید مقداری قرص LD (قرص ضد بارداری) را پودر و به همراه روغن زیتون روی پوست سر خود ماساژ دهید.

نکته مهمی که باید توجه داشته باشید، این است که روغن بیش از حد می‌تواند سبب خفگی پیاز مو شود، پس بهتر است حداکثر چند ساعت قبل از حمام از این روغن‌ها استفاده کنید.

جلوگیری از ریزش با تغییر رفتار با مو‌ها

پس از حمام از شانه کردن مو‌های خود در حالی که خیس هستند، بپرهیزید، چرا‌که مو‌ها در این حالت بسیار شکننده و آسیب پذیر هستند. همچنین از پیچاندن مو‌ها در حوله خودداری کنید. این موضوع ممکن است حتی بیشتر از خشک کردن با سشوار به مو‌های شما آسیب برساند. سشوار با حرارت بالا و از فاصله نزدیک می‌تواند به مو‌های شما آسیب برساند. سشوار را با درجه پایین و تنها به ساقه مو بگیرید و هر ۱۰ ثانیه آن را جا‌به‌جا کنید.

توصیه می‌شود که از شانه یا برس‌های چوبی استفاده نمایید و از شانه کردن افراطی مو بپرهیزید. شانه کردن بیش از یک‌بار در روز نه تنها مفید نبوده، بلکه سبب ترشح بیشتر چربی و خفگی مو و همچنین کشش مضاعف مو می‌شود.

از مدل مو‌هایی که سبب کشش مو‌های شما می‌شوند، به‌طور مداوم استفاده نکنید، زیرا می‌توانند به ریزش موی بدون بازگشت منجر شوند. همچنین توصیه می‌شود که برای جلوگیری از مو‌خوره، مو‌ها را هر سه ماه یک‌بار نوک‌گیری کنید.

کلام آخر

مقاله فوق حاصل تلاش تیم ترجمه و تولید محتوای طبیب لند است. در نظر داشته باشید طبیب لند هیچ گونه تجویز و دارویی را پیشنهاد، تایید یا رد نمی کند و مقالات ما صرفا برای دانش عمومی شما از منابع موثق پزشکی تهیه، گردآوری و ترجمه می شود. برای اطلاعات بیشتر در مورد مراقبت پوست با کلیک روی اینجا مطالب جدیدی را بخوانید.

در کانال آپارات طبیب لند نیز می توانید فیلم های مرتبط با خدمات مرکز زیبایی طبیب لند را با کلیک روی اینجا مشاهده کنید.